بررسی تأثیر زمان مصرف و نوع کود نیتروژنه بر برخی خصوصیات کمی دو رقم ذرت دانه ای

نویسندگان

1 کارشناس / سازمان جهاد کشاورزی قزوین

2 استادیار/ مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان قزوین

چکیده

به منظور بررسی تاثیر زمان مصرف و نوع کود نیتروژنه (اوره و سولفات آمونیوم) بر برخی خصوصیات کمی دو رقم ذرت دانه­ای، آزمایشی به صورت فاکتوریل بر پایه بلوک­های کامل تصادفی با 4 تکرار در قزوین اجرا شد. در این‌ آزمایش فاکتور A (واریته) در دو سطح شامل هیبرید KSC 704 و هیبرید KTC647 و فاکتور B (تیمار کود نیتروژنه) شامل هفت تیمار کودی اعمال گردید. نتایج نشان داد که تأثیر واریته و کود نیتروژنه بر عملکرد دانه در سطح احتمال 1% معنی­دار گردید. عملکرد هیبرید 704 در کلیه سطوح فاکتور B نسبت به هیبرید 647 برتری داشت که با بررسی شاخص­های فیزیولوژیک، علت آن را می­توان ناشی از بالا بودن شاخص سطح برگ (LAI) و آهنگ رشد گیاه (CGR) و همچنین دوره رشد طولانی تر رقم 704 نسبت به 647 دانست. در مقایسه تیمارهای کودی، تیمارهای بدون اختلاف معنی­دار با یکدیگر (به ترتیب با عملکرد 8/11315و10999 کیلوگرم دانه در هکتار) به علت تولید شاخص­های فیزیولوژیک مطلوب­تر بیشترین عملکرد را به خود اختصاص دادند. همچنین با تقسیط نیتروژن در دو نوبت در 25 و 55 روز پس از کشت (به ترتیب مراحل 7-6 و 12-11 برگی) کارایی استفاده از نیتروژن (NUE)  در هر دو رقم افزایش یافت.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


1-     بای بوردی، م.، م. ج. ملکوتی، ه. امیرمکری و م. نفیسی .1378. تولید و مصرف بهینه کود شیمیایی در راستای اهداف کشاورزی پایدار. نشر آموزش کشاورزی. 282 ص.

2-     سرمدنیا، غ. و ع. کوچکی .1373. فیزیولوژی گیاهان زراعی. (ترجمه). انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد. 467 ص.

3-     کوچکی، ع.، ا. سلطانی و م. عزیزی .1373. اکوفیزیولوژی گیاهی. انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد.272 ص.

4-     کوچکی، ع. و م. بنایان اول .1373. فیزیولوژی عملکرد گیاهان زراعی. انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد.

5-     مظاهری، د.، ا. هاشمی دزفولی و ا. علیزاده . 1377 . مقایسه اثر کود اوره و اوره پوشش شده با گوگرد بر روی روند رشد دو رقم ذرت در منطقه زرقان فارس. علوم زراعی ایران، جلد 1،  شماره 1، ص 47-37.

6-     ملکوتی، م.ج. و م. نفیسی . 1373 .  مصرف کود در اراضی زراعی. دانشگاه تربیت مدرس. 342 ص.

7-     یزدی صمدی، ب. و ک. پوستینی . 1373 . اصول تولید گیاهان زراعی.(ترجمه). مرکز نشر دانشگاهی. 300ص.

8-       Ahmed, M.A. 1989. Effect of nitrogen fertilizer levels and time of nitrogen application on yield and its components of maiz in Egypt. Egyptian Journal of Agronomy. 14: 1- 2, 103 – 115.

9-       Akcin, A., B. Sade, A. Tamkoc and A. Topal. 1993. Effects of different plant densities and nitrogen fertilizer rates on grain yield, yield components and some morphological characters of maize (zea mays L.indentata) hybrid TTM-813 grown at konya.17:1,281-294.(Abst.).

10-   Anderson, E. l., E. J. Kamprath and R. H. Moll. 1985. Prolificacy and  N  fertilizer effects on yield and  N utilization in maize. crop  science. 25: 598 – 602.

11-   Cavalieri, A. Y. and E. S. Smith. 1985. Grain filling and field drying of aspect of Maize released from 1930 to 1982. Crop Sci. 25:856-860.

12-   12-Chabalier, R. F. and J. Pichot. 1979. Utilization of fertilizer nitrogen by maize crop in the ivory coast. Isotopes and Radiation in Research on soil plant Relation ships (International atomic energy agency, Vienna). (Abst.).

13-   Gardner, F., P. R. Balle and D. E. McCloud. 1990. Yield characteristics of ancient races of maize compared to a modern hybrid. Agron. J. 82: 864-868.

14-   Girardin, P., M. Tollenaar, A. Deltour and J. Muldoon. 1987. Temporary N starvation in maize (zea mayz L.): effects on development, dry matter accumulation and grain yield. Agronomic (paris) 7:1-35.  (Abst.).

15-   Goldsworthy, P.R., and M. colegrove. 1974. Growth and yield of high land maize in mexico. J. Agric. Sci camb. 83: 213-221.

16-   Haque, I. 1979. Timing the application of N to maize in sierra leone. experimental Agriculture . 15(3): 247-251. (Abst.).

17-   Jones, M. J. 1973. Time of application of nitrogen fertilizer to maize at samaru, vigeria. Experimental Agriculture. 9 (2): 113-120. (Abst.).

18-   Melgar, R. J., T. J. Smyth, M. S. Cravo and P. A. Sanchez. 1991. Rates and dates of nitrogen fertilizer application for maize on a latosol in the centeral amazonia region. Revista Brasileira de ciencia do solo. 15 (3): 289-296.

19-   Muller, R. and K. Richter. 1992. Influence of date and partition of the nitrogen fertilizer on yield and nitrogen uptake of silage maize. wissen schaftliche zeitschrift der Humboldt universitat zu Berline Reihe Agrarwissenschaften. 41(3): 41-46.

20-   Reed, A. J., G. W. Singletary, J. R. Schussler, O. R. Williamson and A. L. Christy. 1988. Shading effects on dry matter and nitrogen partitioning, kernel number and yield of maize . crop science . 28:819-825.

21-   Smith, C. J., J. R. Fereney, S. L. Champman and L. E. Galbally. 1989. Fate of urea nitrogen applied to irrigated wheat at heading. Aust. J. Agric. Res. 40: 957-963.

22-   Tisdale, S., L. Nelson, Werner, D. B. Beaton and Tames. 1984. Soil fertility and fertilizer, fourth edition, collier macmillon publishers london, Mcmillon publishing company. (Abst.).

Yahya, S., R. H. and Rew and Y. Sudirman. 1981. Nitrogen concentration and yield of maize as influenced by environment. Agronomy abstracts. 73rd Annual metting, American society of Agronomy. PP.116.